Rekonstrukcja więzadła krzyżowego ACL - na czym polega i jak wygląda zabieg?

Uszkodzenie tej struktury prowadzi do zaburzenia biomechaniki stawu i charakterystycznej niestabilności.

Konsekwencje uszkodzenia ACL i rola leczenia operacyjnego

Przerwanie ciągłości więzadła krzyżowego przedniego ogranicza możliwości adaptacyjne stawu i zwiększa ryzyko wtórnych uszkodzeń łąkówek oraz chrząstki stawowej. U osób aktywnych fizycznie metodą z wyboru jest rekonstrukcja więzadła ACL. Jest to procedura operacyjna polegająca na zastąpieniu uszkodzonego więzadła biologicznym przeszczepem, pobieranym najczęściej z własnych tkanek pacjenta - ze ścięgien mięśni półścięgnistego i smukłego lub ze ścięgna rzepki.

Jak przebiega operacja rekonstrukcji ACL?

Zabieg przeprowadzany jest w znieczuleniu (ogólnym lub przewodowym) i trwa zazwyczaj od 60 do 90 minut. W chirurgii ortopedycznej procedurę tę wykonuje się techniką artroskopową, czyli małoinwazyjną chirurgią wewnątrzstawową, co ogranicza rozległość nacięć skórnych i uszkodzenia tkanek. Przebieg operacji obejmuje kilka podstawowych etapów:

1. Pobranie materiału do przeszczepu - lekarz wykonuje niewielkie nacięcie, skąd pobiera fragment ścięgna, a następnie przygotowuje go i składa w strukturę odtwarzającą średnicę pierwotnego więzadła.
2. Artroskopia diagnostyczna i przygotowanie stawu - przez małe nacięcia wprowadzana jest mikrokamera i narzędzia. Lekarz ocenia wnętrze kolana, usuwa pozostałości uszkodzonego ACL oraz zaopatruje ewentualne uszkodzenia łąkówek.
3. Wywiercenie kanałów kostnych - w kości udowej oraz piszczelowej wykonywane są kanały kostne o średnicy dopasowanej do przygotowanego przeszczepu, odpowiadające anatomicznym przyczepom więzadła.
4. Wprowadzenie i stabilizacja przeszczepu - przeszczep zostaje przeciągnięty przez kanały i zamocowany za pomocą implantów (np. pętli tytanowych lub śrub bioabsorbowalnych), które utrzymują go we właściwej pozycji do czasu wygojenia się w kość.

Wskazania do konsultacji ortopedycznej i leczenia operacyjnego

Rozpoznanie uszkodzenia ACL opiera się na badaniu fizykalnym oraz badaniu rezonansem magnetycznym (MRI). Decyzja o kwalifikacji do rekonstrukcji zależy od wieku pacjenta, poziomu aktywności fizycznej oraz nasilenia objawów. Do głównych wskazań do odbycia konsultacji lekarskiej i rozważenia zabiegu należą:

1. Uczucie niestabilności stawu - “uciekanie” kolana podczas chodzenia, schodzenia po schodach, zwrotów lub próby obciążenia kończyny.
2. Nawracające obrzęki i ból - gromadzenie się płynu w stawie po podejmowaniu próby aktywności fizycznej.
3. Współistniejące uszkodzenia wewnątrzstawowe - pęknięcia łąkówek wymagające szycia lub naprawy.
4. Chęć powrotu do aktywności sportowej - planowanie powrotu do dyscyplin wymagających dynamicznych zmian kierunku ruchu.
5. Brak rezultatów leczenia zachowawczego - utrzymywanie się niestabilności mimo przeprowadzonej fizjoterapii.

Dostępność diagnostyki i opieki ortopedycznej w Poznaniu

Brak stabilizacji w stawie kolanowym po zerwaniu ACL prowadzi do nieprawidłowego rozkładu obciążeń, co sprzyja szybszemu rozwojowi zmian zwyrodnieniowych. Wczesne ustalenie stopnia uszkodzenia tkanek oraz zaplanowanie postępowania terapeutycznego - obejmującego zabieg operacyjny oraz późniejszą rehabilitację - pozwala na stopniowy powrót do sprawności.

Diagnostyką i leczeniem chirurgicznym urazów narządu ruchu zajmuje się ortopedia. Osoby zmagające się z urazami kolana lub niestabilnością stawową mogą skorzystać z konsultacji oraz bazy zabiegowej w Szpital MedPolonia Grupa LUX MED w Poznaniu. Placówka zapewnia dostęp do lekarzy specjalistów oraz badań diagnostycznych ukierunkowanych na rozpoznawanie i leczenie uszkodzeń więzadłowych.